Op 14 november 1942 bij besluit van B&W op 16 juni 1977 werd de naam Hovenierstraat vastgesteld. Voorheen heette deze Advocaatsdreef en Rithstraat. Tot 1935 maakte de huidige Hovenierstraat deel uit van de Advocaatsdreef. Bij Raadsbesluit van Princenhage van 12 december 1935 kreeg het gedeelte tot de brug van de Bieloop de naam Rithstraat. Na de annexatie door de gemeente Breda in 1942 werd de straat genoemd naar de hoveniers die er toen woonden.
De naam Hovenierstraat verwijst naar het oude beroep van hovenier. Een hovenier was in vroeger tijden verantwoordelijk voor het onderhoud van tuinen, boomgaarden en vaak ook landerijen rondom boerderijen en buitenplaatsen. In tegenstelling tot de boer, die zich richtte op akkers en veeteelt, hield de hovenier zich bezig met groentetuinen, sierperken en fruitteelt. Het was een ambacht dat veel kennis en zorgvuldigheid vereiste.
De Hovenierstraat ligt in een wijk waar meerdere straten naar oude ambachten zijn vernoemd. Deze thematische benaming geeft de westelijke wijk van Princenhage een historisch karakter en houdt oude beroepen levend in het straatbeeld.
Herkomst van de naam
De naam is gekozen als eerbetoon aan de hovenier, een beroep dat eeuwenlang essentieel was voor de voedselvoorziening én voor de verfraaiing van tuinen en erven. In de 19e eeuw waren hoveniers ook vaak actief op landgoederen rond Breda, waar ze zorgden voor de parken en boomgaarden.
Historische context
Het vak van hovenier ontwikkelde zich in de loop der eeuwen van puur praktisch tuinonderhoud tot een kunstzinnig beroep. In de middeleeuwen werden moestuinen en kruidentuinen onderhouden door kloosters en boeren, maar later ontstond het hovenier als gespecialiseerd ambachtsman. In Breda en omgeving waren hoveniers onmisbaar voor het verzorgen van kloostertuinen, markttuinen en particuliere erven.
Weetje
Wist u dat hoveniers in de 19e eeuw vaak ook als zaadhandelaar of boomkweker werkten? Ze leverden niet alleen hun arbeid, maar ook zaden, planten en bomen die ze zelf kweekten. Zo droegen ze bij aan de verspreiding van nieuwe fruitrassen en siergewassen in Brabant.
